Centrum Edukacji Międzykulturowej

     W „afrykańskim klimacie” odbyło się lutowe spotkanie klubowe CEM, które miało miejsce w MOK w dniu 16 lutego b.r. Stało się to dzięki obecności gości, którzy swoimi opowieściami przenieśli nas do Tanzanii.
    Magdalena Tatara (esperantystka z Krakowa) i Robert Kamiński (Prezes Zarządu Głównego Polskiego Związku Esperantystów) uczestniczyli w 109 Światowym Kongresie Esperanto, który odbył się w dniach 3–10 sierpnia 2024 r. w Aruszy w Tanzanii, co było historycznym, pierwszym takim wydarzeniem na kontynencie afrykańskim. Magda i Robert w bardzo bezpośredni, ciepły a zarazem interesujący sposób opowiedzieli o swojej podróży do miejsca kongresowego, o Tanzanii i Zanzibarze, o samym kongresie i atmosferze tam panującej, o zwiedzanych miejscach. Wszystko to było ilustrowane fotografiami ich autorstwa.
    Tanzania – Zjednoczona Republika Tanzanii – to państwo we wschodniej Afryce powstałe z połączenia dawnych kolonii brytyjskich: Tanganiki (do I wojny światowej niemieckiej) oraz brytyjskiego Zanzibaru, co symbolizuje nazwa utworzona z pierwszych sylab nazw obu krajów TAN+ZAN.
    Zanzibar to wyspa na Oceanie Indyjskim w całości należąca do Tanzanii. Przedstawiając ten kraj prelegenci pokazali ważne obiekty a także codzienne życie mieszkańców w miejscach, które nie są bogate ale są kolorowe straganami z lokalnymi wyrobami i gdzie głównym środkiem transportu oferowanym turysto jest motocykl. Mieszkańcy Tanzanii są bardzo serdeczni i otwarci, o czym świadczy ich pozdrowienie „ jambo” (cześć) oraz powiedzenie „hakuna matata” oznaczające „nie martw się” lub „żadnych problemów” często słyszane jako powitanie i odpowiedź na codzienne troski, spopularyzowane przez „Króla Lwa”, ale głęboko zakorzenione w kulturze Afryki Wschodniej.
    Kongres odbywał się w International Conference Center (AICC) w Aruszy, w sali która może pomieścić ok. 1500 osób. W kongresie wzięło udział ok. 700 osób z ponad 60 krajów, a tematem przewodnim było „Język, człowiek i środowisko dla lepszego świata”. Arusza to jedno z największych miast Tanzanii (liczy ponad 600 tys. mieszkańców) położone w pobliżu granicy z Kenią u podnóża majestatycznej góry Meru. Góra ta jest drugim co do wysokości szczytem w Tanzanii po Kilimandżaro. Miasto Arusza stanowi punkt wyjścia na safari w północnej Tanzanii. Dało to uczestnikom kongresu możliwość odbycia wycieczki, w czasie której z okien samochodu można było zobaczyć zwierzęta tam żyjące. 
.    Ciekawe do zwiedzania okazało się Narodowe Muzeum Historii Naturalnej, w którym znajdują się wystawy dotyczące wczesnego człowieka, roślin i zwierząt regionu oraz historii miasta. Po terenie muzeum swobodnie spaceruje ogromny żyjący ok. 200 lat żółw.
Kolejnym ważnym obiektem jest Centrum Dziedzictwa Kultury w Afryce. Jest to duża galeria sztuki mieszcząca się w imponującym budynku a jednocześnie nawiązującym do afrykańskich symboli. Rozległy kompleks muzealny prezentuje kolekcję sztuki afrykańskiej, w tym rzeźby w drewnie, posągi, maski, obrazy, meble, przybory i tradycyjne drzwi z Zanzibaru.
    Nasi goście ciekawie opowiedzieli o zwiedzaniu cmentarza polskich uchodźców w Tenger w rejonie Aruszy. Cmentarz ten jest największym i najlepiej zachowanym miejscem pochówku obywateli Polski w Tanzanii a także w całej Afryce. Spoczywa tam 150 polskich wygnańców z okresu II wojny światowej, którzy towarzyszyli Armii gen. Andersa w wędrówce ze Związku radzieckiego do Iranu i Palestyny. Zostali oni przetransportowani i osiedlili się w brytyjskich koloniach w tym na obszarze ówczesnej Tanganiki (obecnie Tanzanii). Uchodźcy zakładali osady, z których najwięcej było w Tenger i liczyły ok. 5 tys. mieszkańców. Cmentarz ten jak i inne cmentarze Polaków w Tanzanii otoczone są opieką przez polską ambasadę w Tanzanii i jest bardzo zadbany, co na tle miejsc pochówku tamtejszych zmarłych jest wyjątkowe. W Tanzanii nie ma cmentarzy, które byłyby otoczone opieką i pamięcią o zmarłych.
    W zorganizowaniu wycieczki do Tengeru pomogła ówczesna wicekonsul z ambasady RP w Tanzanii Krystyna Fatyga. Ona też uczestniczyła w zwiedzaniu cmentarza i opowiedziała jego historię. Relacja naszych gości z ich podróży i udziału w 109 Światowym Kongresie Esperanto nacechowana ich osobistymi wrażeniami, wzbogacona wieloma zdjęciami przeniosła uczestników spotkania w inny ciekawy i z wielu stron nieznany kraj Afryki.
    Kongres zorganizowany w Tanzanii podkreślił zainteresowanie językiem i rosnącą rolę esperanto w Afryce. Opowieści o kongresie, który obejmował wydarzenia naukowe, kulturalne, ochronę środowiska, nabożeństwa ekumeniczne potwierdziły, ze jest to impreza promująca jedność, współpracę i esperanto jako narzędzie łączące ludzi ponad granicami kulturowymi.

    Wystąpienie Magdaleny Tatara i Roberta Kamińskiego przyjęte zostało przez uczestników spotkania bardzo serdecznie i nagrodzone głośnym brawami. W trakcie spotkania Prezes Zarządu Głównego PZE Robert Kamiński przedstawił krótką informację o działaniach związku i zaprosił wszystkich do udziału w 43 Polskim Kongresie Esperantystów, który w dniach 23 – 26 .07. 2026 r. odbędzie się w Bielsku Białej. 

Maria Baran